Co musisz wiedzie─ç o rekuperacji?

Co to jest rekuperacja i dlaczego w tak szybkim tempie wypiera tradycyjn─ů wentylacj─Ö grawitacyjn─ů? Czy dom z rekuperacj─ů jest dro┼╝szy w budowie? Jak wygl─ůdaj─ů koszty eksploatacji? Jakie s─ů korzy┼Ťci dla mieszka┼äc├│w domu w zakresie oszcz─Ödno┼Ťci i komfortu? Na te i inne pytania odpowiada ekspert – Waldemar Tomczuk, dyrektor dzia┼éu wentylacji w firmie Vasco.

Czym jest rekuperacja?

Rekuperacja w podstawowej definicji to odzysk ciep┼éa. W bran┼╝y wentylacyjnej okre┼Ťlamy tym s┼éowem system wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej z odzyskiem ciep┼éa przeznaczony w szczeg├│lno┼Ťci dla dom├│w jednorodzinnych. Jest to stosunkowo nowy system, kt├│ry w tej chwili montowany jest szacunkowo w oko┼éo 1/3 dom├│w w Polsce. Wydaje si─Ö jednak, ┼╝e ten udzia┼é b─Ödzie bardzo intensywnie wzrasta┼é. Reguluje to nowe prawo budowlane, kt├│re wyznacza normy energooszcz─Ödno┼Ťci dla nowopowstaj─ůcych oraz remontowanych dom├│w w Polsce. Pod wzgl─Ödem warunk├│w technicznych, kt├│re obowi─ůzuj─ů od stycznie 2021 roku, jest wi─Öc bardzo silne wskazanie do zastosowania rekuperacji. Nie ma jednak stricte wpisanego obowi─ůzku posiadania wentylacji mechanicznej, wi─Öc mo┼╝na szuka─ç sposob├│w na to, ┼╝eby j─ů omin─ů─ç. Ale prawd─Ö m├│wi─ůc nie ma to ┼╝adnego sensu, bo rekuperacja daje tyle korzy┼Ťci w zakresie oszcz─Ödno┼Ťci w kosztach utrzymania domu, jak i przede wszystkim korzy┼Ťci w zakresie komfortu i poprawy warunk├│w zdrowotnych w budynku, ┼╝e uciekanie od tego rozwi─ůzania, naprawd─Ö nie ma ┼╝adnego uzasadnienia.

Rekuperacja a budownictwo energooszcz─Ödne

Rekuperacja wpisana w projekt radykalnie poprawia wska┼║niki energetyczne budynku. Kiedy┼Ť budowa┼éo si─Ö domy bez system├│w wentylacji, rekuperacji i nikomu to nie przeszkadza┼éo, bo mieli┼Ťmy po prostu kratki w ┼éazienkach, kuchniach i nieszczelne okna. Wtedy to dzia┼éa┼éo. Ile to kosztowa┼éo, nikogo to nie interesowa┼éo. Ale czasy si─Ö ca┼ékowicie zmieni┼éy. Technologia si─Ö zmieni┼éa, oczekiwania ludzi si─Ö zmieni┼éy. Teraz budujemy szczelne domy. Okna mog─ů by─ç szczelne ca┼ékowicie, mo┼╝na je oczywi┼Ťcie rozszczelni─ç, mo┼╝na zak┼éada─ç nawietrzaki i wpuszcza─ç mro┼║ne powietrze zim─ů bezpo┼Ťrednio do domu, nara┼╝aj─ůc si─Ö na dyskomfort, straty energii, kt├│rej u┼╝ywamy do ogrzewania dom├│w. Je┼Ťli kto┼Ť latem ma klimatyzacj─Ö, to tak┼╝e b─Ödzie traci┼é ch┼é├│d wietrz─ůc. Bo musimy wietrzy─ç domy. Nie mo┼╝emy si─Ö zamkn─ů─ç w szczelnym domu. Potrzebujemy oddycha─ç ┼Ťwie┼╝ym powietrzem i do tego w┼éa┼Ťnie jest potrzebna wentylacja mechaniczna.

Kiedy zdecydowa─ç si─Ö na system wentylacji mechanicznej?

Inwestor powinien zdecydowa─ç si─Ö na system rekuperacji ju┼╝ na etapie, kiedy dostosowuje projekt ÔÇô to jest ostateczny moment. Wtedy powinien wiedzie─ç, ┼╝e b─Ödzie mia┼é rekuperacj─Ö. Dzi─Öki temu b─Ödzie m├│g┼é dokona─ç wielu szczeg├│┼éowych ustale┼ä, kt├│re spowoduj─ů, ┼╝e system rekuperacji, w tym system kana┼é├│w, kt├│rych b─Ödzie ca┼ékiem sporo, mo┼╝na b─Ödzie zabudowa─ç w taki spos├│b, ┼╝e nie b─Öd─ů kolidowa┼éy z ┼╝adnymi innymi instalacjami.

Jakie s─ů koszty i oszcz─Ödno┼Ťci?

Inwestorom cz─Östo towarzyszy obawa, ┼╝e rekuperacja jest dodatkowym systemem, do kt├│rego trzeba ekstra do┼éo┼╝y─ç oko┼éo 20 tys. z┼é. Je┼Ťli si─Ö zacznie my┼Ťle─ç o rekuperacji przed rozpocz─Öciem budowy, przed wyborem projektu i si─Ö w jego adaptacjach uwzgl─Ödni, to ┼╝e b─Ödzie w nim system wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciep┼éa, to wtedy przede wszystkim nie budujemy komin├│w do wentylacji. Te kominy na dachu mog─ů kosztowa─ç ca┼ékiem sporo, je┼Ťli chodzi o wyko┼äczenie. Inaczej te┼╝ projektujemy okna. Mog─ů by─ç one prostsze i ta┼äsze – szczelne, bez nawietrzaczy. I zupe┼énie inaczej obliczamy zapotrzebowanie energetyczne budynku. Szczelny, dobrze wyizolowany budynek z rekuperacj─ů mo┼╝e nawet zu┼╝ywa─ç dwa razy mniej energii na cele ogrzewania i oczywi┼Ťcie mniej energii na cele ch┼éodzenia, je┼Ťli si─Ö zdecydujemy na klimatyzacj─Ö latem. Wi─Öc ca┼éy ten koszt, te kilkana┼Ťcie tysi─Öcy, zupe┼énie spokojnie mo┼╝na, mo┼╝e nie w ca┼éo┼Ťci, ale prawie, zrekompensowa─ç na oszcz─Ödno┼Ťciach, kt├│re ustalamy wcze┼Ťniej, przed przyst─ůpieniem do budowy. To jest kwestia inwestycji, kwestia eksploatacji.

Przede wszystkim mamy oszcz─Ödno┼Ťci, dzi─Öki temu, ┼╝e odzyskujemy ciep┼éo albo ch┼é├│d latem. Oczywi┼Ťcie mamy te┼╝ koszty eksploatacji samej wentylacji, bo musimy wymienia─ç filtry, konserwowa─ç, co jaki┼Ť czas trzeba dokona─ç wymiany pewnych element├│w w urz─ůdzeniu rekuperatoraÔÇŽ Wi─Öc to s─ů koszty, ale one zawsze b─Öd─ů wyra┼║nie ni┼╝sze ni┼╝ alternatywne, w momencie zamieszkania ju┼╝ nieistniej─ůce, prawie dwukrotne koszty ogrzewania domu. Wi─Öc zawsze mamy szans─Ö na to, ┼╝eby zmie┼Ťci─ç si─Ö z kosztami eksploatacji rekuperacji poni┼╝ej oszcz─Ödno┼Ťci, kt├│re poczynili┼Ťmy, dzi─Öki redukcji koszt├│w ogrzewania.

Komfort na co dzień

System rekuperacji w domu to nie tylko oszcz─Ödno┼Ťci. Wentylacja zapewnia nam komfort na co dzie┼ä. Musimy mie─ç ┼Ťwiadomo┼Ť─ç tego, ┼╝e przy systemie wentylacji mechanicznej z rekuperatorem ca┼ée powietrze, kt├│rym b─Ödziemy oddycha─ç, jest powietrzem, kt├│re przechodzi przez rekuperator. W zwi─ůzku z tym w rekuperatorze mamy filtry. Te filtry oczywi┼Ťcie musimy wymienia─ç, co jest kosztem, ale wymieniamy je po to, ┼╝eby oddycha─ç czystym powietrzem. Mamy w Polsce ca┼éy czas pot─Ö┼╝ny problem ze smogiem. Ten smog mo┼╝emy w bardzo du┼╝ym stopniu zatrzyma─ç. W dodatku, maj─ůc rekuperator mo┼╝emy zamontowa─ç dodatkowe filtry antysmogowe. Dzi─Öki temu przynajmniej we w┼éasnym domu b─Ödziemy oddychali ┼Ťwie┼╝ym, zdrowym i czystym powietrzem, bez wszystkich tych szkodliwych dla ┼╝ycia sk┼éadnik├│w. Wed┼éug mnie to jest o wiele wa┼╝niejsze ni┼╝ kalkulowanie oszcz─Ödno┼Ťci, bo zdrowia nie jeste┼Ťmy w stanie wyceni─ç.