Beton podk┼éadowo ÔÇô wyr├│wnawczy: sk┼éad, zastosowanie, sposoby k┼éadzenia

W konstrukcji domu jednorodzinnego ka┼╝dy element jest istotny i ma wp┼éyw na ostateczny kszta┼ét i funkcjonalno┼Ť─ç budynku. Wszystko zaczyna si─Ö od fundamentu, na kt├│rym spoczywa ci─Ö┼╝ar i z tego powodu materia┼éy u┼╝yte do jego budowy powinny by─ç najwy┼╝szej jako┼Ťci. Fundament sk┼éada si─Ö z wielu warstw i dodatkowych zabezpiecze┼ä. To normalne, bo powstaje na r├│┼╝norodnych pod┼éo┼╝ach i w r├│┼╝nych warunkach atmosferycznych. Jedn─ů z takich dodatkowych warstw jest beton podk┼éadowo-wyr├│wnawczy zwany w popularnej nomenklaturze ÔÇ×chudziakiemÔÇŁ lub ÔÇ×chudym betonemÔÇŁ.

Co to jest ÔÇ×chudy betonÔÇŁ?

W bran┼╝y budowlanej zazwyczaj korzysta si─Ö z betonu wykonanego z wielu starannie dobranych kruszyw o odpowiedniej klasie i wytrzyma┼éo┼Ťci na ┼Ťciskanie. Nie na wszystkich etapach powstawania domu jednak taki beton jest potrzebny. W wielu miejscach mo┼╝na skorzysta─ç z jego ta┼äszych zamiennik├│w. Tak jest w przypadku wykonywania warstwy podk┼éadowo-wyr├│wnawczej wykorzystywanej w budynkach jednorodzinnych, halach przemys┼éowych, przy budowie dr├│g i autostrad. W tych sytuacjach dobrze sprawdza si─Ö tzw. chudziak. Jest to beton zawieraj─ůcy niewielk─ů ilo┼Ť─ç cementu ÔÇô maksymalnie do 180 kg/m3, nieno┼Ťny o klasie B-10. Wytrzyma┼éo┼Ť─ç tego rodzaju betonu kszta┼étuje si─Ö w skali od 6 do 10 MPa, a wykonywany jest z ziaren kruszywa o wielko┼Ťci ┼Ťrednio 32 mm. W przypadku betonu chudego nie ma kontroli technicznej materia┼éu.

Gdzie jest wykorzystywany beton podkładowo-wyrównawczy, chudziak?

Chudziak sk┼éada si─Ö w odpowiednich proporcjach z: cementu, pisaku, ┼╝wiru oraz wody i jest nieod┼é─ůcznym elementem ka┼╝dej budowy. Dlaczego tak si─Ö dzieje? Wyobra┼║my sobie k┼éadzenie p┼éytek, paneli, parkietu lub innych podk┼éadzin na nier├│wnym pod┼éo┼╝u. Po prostu niewykonalne. I w tym aspekcie budowy m.in. przydaje si─Ö beton podk┼éadowo- wyr├│wnawczy, kt├│ry jako pierwszy stabilizuje fundament. Pozwala jednocze┼Ťnie na dok┼éadne i precyzyjne po┼éo┼╝enie kolejnych ┼éaw fundament├│w. Dzi─Öki w┼éa┼Ťciwo┼Ťciom plastycznym, dostosowuje si─Ö do dowolnego nachylenia powierzchni i ka┼╝dego kszta┼étu. Wa┼╝ne jest i to, ┼╝e oddziela grunt od po┼éo┼╝onego w kolejnym etapie budowy betonu konstrukcyjnego, zapobiegaj─ůc w ten spos├│b mieszaniu si─Ö tych dw├│ch warstw. Gdyby nie ten zabieg, mog┼éoby doj┼Ť─ç do p─Ökania fundament├│w. Jest te┼╝ wykorzystywany jako podstawa pod budow─Ö komina, na kt├│rej montowane jest zbrojenie i fundament. Beton podk┼éadowo-wyr├│wnawczy nie powinien by─ç jednak wykorzystywany do konstrukcji schod├│w, nadpro┼╝y drzwiowych i okiennych, ze wzgl─Ödu na niewielk─ů odporno┼Ť─ç na ┼Ťciskanie.

Jak k┼éa┼Ť─ç beton podk┼éadowo-wyr├│wnawczy?

ÔÇ×Chudy betonÔÇŁ najlepiej zam├│wi─ç w wytw├│rni mieszanki betonowej, ale mo┼╝na go r├│wnie┼╝ wykona─ç bezpo┼Ťrednio na placu budowy ÔÇô w betoniarce lub nawet w wykopie. Ten z wytw├│rni jest z regu┼éy dobrej jako┼Ťci i szybko mo┼╝e znale┼║─ç si─Ö na placu budowy. Je┼Ťli beton jest wykonywany samodzielnie, w jego sk┼éadzie powinny znale┼║─ç si─Ö: cement, kruszywo, woda w proporcjach okre┼Ťlonych przez normy bran┼╝owe w odniesieniu do 1 m3. Dodatkowo trzeba zwr├│ci─ç uwag─Ö na temperatur─Ö otoczenia. Nie wykonuje si─Ö betonu, kiedy jest zbyt niska lub zbyt wysoka temperatura. A je┼Ťli ju┼╝, to stosuje si─Ö odpowiednie domieszki i okre┼Ťlon─ů ilo┼Ť─ç wody. Beton podk┼éadowo-wyr├│wnawczy ma konsystencje lekko zwil┼╝onej gleby, chocia┼╝ mo┼╝na przygotowa─ç mieszank─Ö o wybranej konsystencji, dostosowanej do charakteru pod┼éo┼╝a i k─ůta nachylenia.

Beton ÔÇ×chudyÔÇŁ ÔÇô zbrojenie i izolacja

Beton ÔÇ×chudyÔÇŁ nie zawsze musi by─ç zbrojony. Zbrojenie i izolacj─Ö wykonuje si─Ö najcz─Ö┼Ťciej, gdy istnieje ryzyko nier├│wnomiernego osiadania gruntu, na kt├│rym stawiany jest budynek. Pod┼éoga na gruncie jest obci─ů┼╝ona r├│┼╝nymi elementami konstrukcyjnymi, np. ┼Ťcianami dzia┼éowymi i lepiej wtedy wykona─ç podk┼éad pod┼éogowy ze zbrojonego betonu chudego. Zbrojenie mo┼╝na wykona─ç z w┼é├│kien stalowych, szklanych lub polipropylenowych. Tradycyjnym za┼Ť sposobem jest zbrojenie ze stalowych ┼╝ebrowanych pr─Öt├│w o ┼Ťrednicy 6-8 mm. S─ů one umieszczone w warstwie dolnej i g├│rnej betonu. Wa┼╝na jest te┼╝ izolacja przeciwwilgociowa pod┼éogi. W tym przypadku istniej─ů dwa sposoby jej wykonania. Pierwszy polega na po┼éo┼╝eniu grubej folii budowlanej bezpo┼Ťrednio na chudziak. Nie stosuje si─Ö folii pod chudziak. W drugim przypadku, do termoizolacji mo┼╝na u┼╝y─ç papy termozgrzewalnej, rozgrzewanej palnikiem i dociskanej do pod┼éo┼╝a.

Beton podk┼éadowo-wyr├│wnawczy jest materia┼éem wszechstronnie wykorzystywanym w budownictwie. Stabilizuje, pozwala uk┼éada─ç pok┼éadziny na nier├│wnym gruncie, a do tego jest stosunkowo tani. Je┼Ťli na budowie nie jest wymagany beton o wysokiej odporno┼Ťci na ┼Ťciskanie, to chudziak znakomicie zda egzamin, chocia┼╝ trzeba si─Ö liczy─ç z tym, ┼╝e pod wp┼éywem przemian chemicznych i fizycznych w betonie, mo┼╝e doj┼Ť─ç do powstania rys w tym betonie. Nie b─Öd─ů one jednak mia┼éy wp┼éywu na stabilno┼Ť─ç budynku.

Autorka: Bogumila Pierzchanowska

Fot. copperscaledragon, pixabay.com