Uk┼éadanie kostki brukowej ÔÇô jak to zrobi─ç prawid┼éowo?

Jaki materiał wybrać?

 

Jakie narz─Ödzia przygotowa─ç? Jakie s─ů kolejne kroki przy uk┼éadaniu kostki brukowej? Te i podobne pytania zadaj─ů sobie wszyscy, kt├│rzy stan─Öli przed wyzwaniem, jakim jest po┼éo┼╝enie kostki brukowej. Oczywi┼Ťcie naj┼éatwiejszym sposobem jest wynaj─Öcie fachowc├│w, kt├│rzy przygotuj─ů projekt i podejm─ů si─Ö wykonania zadania. Dobrych ekip, dla kt├│rych uk┼éadanie kostki brukowej jest prostym zleceniem, jest du┼╝o. Warto jednak zna─ç podstawowe zasady obowi─ůzuj─ůce przy budowaniu podjazd├│w, ┼Ťcie┼╝ek, taras├│w z kostki brukowej, by kontrolowa─ç poczynania ekipy budowlanej i otrzyma─ç w efekcie inwestycj─Ö, kt├│ra pos┼éu┼╝y nam przez lata.

Jak─ů kostk─Ö brukow─ů wybra─ç?

Kostka brukowa jest obecnie materia┼éem najch─Ötniej wykorzystywanym do wykonania alejek, podjazd├│w, ┼Ťcie┼╝ek, taras├│w. Jest trwa┼éa, stabilna, odporna na uszkodzenia mechaniczne, do tego estetyczna i stosunkowo tania ÔÇô w por├│wnaniu do innych materia┼é├│w s┼éu┼╝─ůcych do wyko┼äczenia sta┼éych element├│w architektury. W ofercie market├│w i sk┼éad├│w budowlanych mo┼╝emy znale┼║─ç kostki brukowe o r├│┼╝nych grubo┼Ťciach, kszta┼étach, a nawet kolorach. Najpopularniejsze s─ů kostki o grubo┼Ťciach: 4, 6, 8 i 10 cm. Te najcie┼äsze (4 cm) nadaj─ů si─Ö do budowy ┼Ťcie┼╝ek i taras├│w, po kt├│rych b─Ödzie si─Ö jedynie chodzi─ç. Przy budowie podjazd├│w do gara┼╝y warto wybra─ç kostk─Ö o grubo┼Ťci 6 lub nawet 8 cm. W przypadku nawierzchni, po kt├│rych b─Öd─ů si─Ö porusza─ç samochody ci─Ö┼╝arowe lub kt├│rych obci─ů┼╝enie b─Ödzie du┼╝e, konieczne b─Ödzie po┼éo┼╝enie kostki o grubo┼Ťci 10 cm. R├│┼╝norodna kolorystyka i kszta┼éty kostki pozwalaj─ů na stworzenie niepowtarzalnych estetycznych kompozycji. W ko┼äcu nawierzchnia powinna by─ç nie tylko praktyczna, ale i ┼éadna.

Parametry techniczne

Parametry techniczne mog─ů si─Ö nieco r├│┼╝ni─ç w zale┼╝no┼Ťci od producenta i konkretnego produktu. Niemniej jednak, istnieje kilka standardowych parametr├│w, kt├│re s─ů powszechnie stosowane w bran┼╝y. Oto kilka z nich:

  • Wymiary: Kostki brukowe w Polsce cz─Östo maj─ů standardowe wymiary, takie jak:
    Kwadratowe: np. 8 cm x 8 cm, 10 cm x 10 cm, 12 cm x 12 cm
    Prostok─ůtne: np. 20 cm x 10 cm, 22 cm x 11 cm, 24 cm x 12 cm
    Sze┼Ťciok─ůtne: np. 10 cm x 10 cm x 6 cm, 14 cm x 14 cm x 6 cm
  • Wytrzyma┼éo┼Ť─ç: Wytrzyma┼éo┼Ť─ç kostek brukowych jest okre┼Ťlana na podstawie klasy obci─ů┼╝enia, zwykle oznaczanej liter─ů „R” (od Resistance) oraz odpowiedni─ů liczb─ů. Na przyk┼éad R60 oznacza, ┼╝e kostka jest przystosowana do obci─ů┼╝e┼ä o warto┼Ťci 60 MPa.
  • ┼Ücieralno┼Ť─ç: ┼Ücieralno┼Ť─ç kostek brukowych jest mierzona w milimetrach i okre┼Ťla, jak mocno materia┼é si─Ö zu┼╝ywa podczas u┼╝ytkowania. Im mniejsza warto┼Ť─ç ┼Ťcieralno┼Ťci, tym bardziej trwa┼éa jest kostka. Przyk┼éadowo, kostki brukowe o ┼Ťcieralno┼Ťci 3-4 mm s─ů uwa┼╝ane za trwa┼ée.
  • Nasi─ůkliwo┼Ť─ç: Nasi─ůkliwo┼Ť─ç kostki brukowej jest wyra┼╝ana w procentach i okre┼Ťla zdolno┼Ť─ç materia┼éu do absorbowania wody. Im ni┼╝sza warto┼Ť─ç nasi─ůkliwo┼Ťci, tym bardziej odporna jest kostka na dzia┼éanie mroz├│w i zmiany temperatury. W przypadku kostek brukowych o nasi─ůkliwo┼Ťci poni┼╝ej 6%, uwa┼╝a si─Ö, ┼╝e s─ů one ma┼éo nasi─ůkliwe.
  • Wsp├│┼éczynnik chropowato┼Ťci: Wsp├│┼éczynnik chropowato┼Ťci (COF – Coefficient of Friction) mierzy, jak dobrze kostka brukowa zapewnia przyczepno┼Ť─ç na mokrej powierzchni. Warto┼Ť─ç wsp├│┼éczynnika chropowato┼Ťci powinna by─ç odpowiednio wysoka, aby zapewni─ç bezpiecze┼ästwo u┼╝ytkownikom.Wa┼╝ne jest, aby zapozna─ç si─Ö z parametrami technicznymi konkretnych produkt├│w dost─Öpnych na rynku i skonsultowa─ç si─Ö z producentem lub specjalist─ů przed podj─Öciem ostatecznej decyzji.

Kolejno┼Ť─ç czynno┼Ťci

Uk┼éadanie kostki brukowej nale┼╝y rozpocz─ů─ç od przygotowania projektu. To na jego podstawie b─Öd─ů wyznaczone granice uk┼éadanej nawierzchni za pomoc─ů palik├│w i przeci─ůgni─Ötego sznurka. Na wyznaczonym terenie trzeba usun─ů─ç warstw─Ö ziemi na g┼é─Öboko┼Ťci 30-50 cm. Tam, gdzie b─Öd─ů kraw─Ö┼╝niki, wykop powinien by─ç pog┼é─Öbiony. Ca┼éo┼Ť─ç nale┼╝y starannie oczy┼Ťci─ç z kamieni, korzeni i pozosta┼éo┼Ťci ro┼Ťlin. Wykop b─Ödzie wyr├│wnany i wysypany ok. dziesi─Öciocentymetrow─ů warstw─ů piasku. Na tym etapie budowy, nale┼╝y pami─Öta─ç o wyprofilowaniu pod┼éo┼╝a. Aby zbudowana powierzchnia by┼éa trwa┼éa, potrzebne jest odpowiednie pod┼éo┼╝e. Jego grubo┼Ť─ç i rodzaj uk┼éadanej kostki zale┼╝─ů od obci─ů┼╝e┼ä, kt├│rym b─Ödzie poddana powierzchnia. W przypadku zwyk┼éego ruchu pieszego wystarczy, by podbudowa mia┼éa do 20 cm. Je┼Ťli na danym terenie obci─ů┼╝enie b─Ödzie zwi─ůzane z ruchem pojazd├│w mechanicznych powinna dochodzi─ç nawet do 40 cm. Gwarancj─ů stabilno┼Ťci kostki jest odpowiednie wykonanie spoin. Powinny by─ç r├│wne i mie─ç szeroko┼Ť─ç od 3 do 5 mm. Wa┼╝ne, by by┼éy szczelnie wype┼énione piaskiem. Tylko wtedy mamy pewno┼Ť─ç, ┼╝e uk┼éadanie kostki brukowej sko┼äczy si─Ö sukcesem. Piasek mi─Ödzy szczelinami osadza si─Ö przez kilka dni. Nie powinno si─Ö, porz─ůdkuj─ůc u┼éo┼╝on─ů nawierzchni─Ö, usuwa─ç z niego pozosta┼éego piasku. Po kilu dniach sam osi─ůdzie w szczelinach. Dzi─Öki temu unikniemy przesuwania si─Ö kostek.

R├│┼╝nice w odcieniu

Poszczeg├│lne partie kostki brukowej mog─ů si─Ö miedzy sob─ů delikatnie r├│┼╝ni─ç, je┼Ťli chodzi o odcie┼ä. To naturalne zjawisko, bo barwi─ůc kostk─Ö producenci korzystaj─ů z naturalnych pigment├│w. Jednocze┼Ťnie, aby osi─ůgn─ů─ç wymagany efekt estetyczny, dobrze jest, uk┼éadaj─ůc kostk─Ö, korzysta─ç z materia┼éu pochodz─ůcego z r├│┼╝nych palet. Wtedy zabarwienie powierzchni b─Ödzie r├│wnomierne i mi─Ödzy kostkami nie b─Ödzie wyra┼║nych r├│┼╝nic kolorystycznych.

Uk┼éadanie kostki brukowej ÔÇô o tym warto pami─Öta─ç

Kostka brukowa ma s┼éu┼╝y─ç nam przez lata. Tak b─Ödzie, je┼Ťli podczas budowy nie zostan─ů pope┼énione b┼é─Ödy. Na co zwr├│ci─ç uwag─Ö? Budowa powierzchni brukowej zaczyna si─Ö od planu. Je┼Ťli nie zaplanuje si─Ö jej uk┼éadu, podczas pracy mo┼╝e doj┼Ť─ç do nadmiernego nieestetycznego ci─Öcia kostki, co w efekcie nie b─Ödzie wygl─ůda─ç ┼éadnie. Uk┼éadanie kostki brukowej to nie tylko sam materia┼é, ale i spoiny. Zbyt w─ůskie spoiny mog─ů prowadzi─ç do p─Ökania materia┼éu, pod wp┼éywem nadmiernych obci─ů┼╝e┼ä. Natomiast w przypadku spoin za szerokich mo┼╝e doj┼Ť─ç do osiadania i p─Ökania poszczeg├│lnych kostek. Pod┼éo┼╝e z kostki brukowej powinno stanowi─ç jednolit─ů powierzchni─Ö, w kt├│rej kostki ÔÇ×wsp├│┼épracuj─ůÔÇŁ ze sob─ů. Po zako┼äczeniu prac warto zabezpieczy─ç kostk─Ö specjalnymi preparatami do impregnacji. Ich zadaniem jest ochrona przed zabrudzeniami i niszczycielskim dzia┼éaniem wody.Uk┼éadanie kostki brukowej nie jest trudne. Je┼Ťli jednak nie znamy prawid┼éowych metod uk┼éadania i nie wiemy co zrobi─ç, by wytrzyma┼éa r├│┼╝ne obci─ů┼╝enia, lepiej zadanie powierzy─ç dobrej firmie

Bogumiła Pierzchanowska

Fot. Buszrem