Solidarna odpowiedzialno┼Ť─ç ÔÇô czy inwestor musi p┼éaci─ç dwa razy?

 

  • Na koniec I kwarta┼éu 2018 r. liczba budowlanych d┼éu┼╝nik├│w wynios┼éa blisko 40 tys., a ich zaleg┼éo┼Ťci wobec bank├│w i kontrahent├│w osi─ůgn─Ö┼éy 4,57 mld z┼é*.
  • W przypadku, gdy podwykonawca nie otrzyma wynagrodzenia od wykonawcy, mo┼╝e zwr├│ci─ç si─Ö do inwestora o zap┼éat─Ö z tytu┼éu solidarnej odpowiedzialno┼Ťci.
  • Uprzednie wyp┼éacenie wynagrodzenia wykonawcy nie zwalnia inwestora z solidarnej odpowiedzialno┼Ťci i uregulowania nale┼╝no┼Ťci tak┼╝e wobec podwykonawcy.

Bran┼╝a budowlana jest jedn─ů z tych, kt├│re najcz─Ö┼Ťciej maj─ů problemy z p┼éynno┼Ťci─ů finansow─ů oraz z terminowym regulowaniem nale┼╝no┼Ťci. Jest to spowodowane wieloma czynnikami, m.in. zmiennymi cenami materia┼é├│w budowlanych, problemami z op├│┼║nieniami i odbiorem rob├│t czy roszczeniami z tytu┼éu r─Ökojmi. Zdarza si─Ö, ┼╝e z powodu braku p┼éynno┼Ťci finansowej wykonawc├│w, wyd┼éu┼╝a si─Ö tak┼╝e czas oczekiwania na wynagrodzenie przez podwykonawc├│w. W trudnej sytuacji znajduje si─Ö wtedy inwestor, kt├│ry mo┼╝e zosta─ç wezwany do uregulowania tej nale┼╝no┼Ťci.

4,5 mld z┼é zaleg┼éo┼Ťci w bran┼╝y budowlanej

Z danych BIG InfoMonitor oraz Biura Informacji Kredytowej wynika, ┼╝e liczba budowlanych d┼éu┼╝nik├│w wynios┼éa na koniec I kw. 39 382, a ich zaleg┼éo┼Ťci wobec bank├│w i kontrahent├│w osi─ůgn─Ö┼éy 4,57 mld z┼é. Natomiast odsetek firm budowlanych z k┼éopotami w┼Ťr├│d og├│┼éu firm budowlanych wzr├│s┼é przez 6 miesi─Öcy z 4,9 proc. do 5,7 proc. Specjali┼Ťci t┼éumacz─ů, ┼╝e taka sytuacja spowodowana jest mi─Ödzy innymi kumulacj─ů inwestycji publicznych, co wp┼éyn─Ö┼éo z kolei na podwy┼╝k─Ö cen materia┼é├│w budowlanych, urz─ůdze┼ä, surowc├│w oraz koszt├│w pracy.

– Je┼╝eli podwykonawca z r├│┼╝nych powod├│w nie otrzyma od wykonawcy wynagrodzenia z tytu┼éu wykonanych przez niego rob├│t budowlanych, to inwestor ponosi solidarn─ů odpowiedzialno┼Ť─ç za jego wyp┼éacenie, m├│wi o tym art. 6471 Kodeksu cywilnego. Szczeg├│┼éowy przedmiot tych rob├│t musia┼é by─ç jednak zg┼éoszony inwestorowi przez wykonawc─Ö lub podwykonawc─Ö przed przyst─ůpieniem do ich wykonywania. Zgodnie z nowelizacj─ů tych przepis├│w z marca 2017 r., inwestor ponosi odpowiedzialno┼Ť─ç za zap┼éat─Ö podwykonawcy wynagrodzenia w wysoko┼Ťci ustalonej w umowie mi─Ödzy podwykonawc─ů a wykonawc─ů, chyba ┼╝e kwota ta przekracza wysoko┼Ť─ç wynagrodzenia nale┼╝nego wykonawcy ÔÇô m├│wi Jacek Kosi┼äski z kancelarii Jacek Kosi┼äski Adwokaci i Radcowie Prawni.

Z solidarnej odpowiedzialno┼Ťci nie zwalnia uprzednia wyp┼éata dla wykonawcy

W sytuacji, gdy podwykonawca nie otrzyma wynagrodzenia od wykonawcy, obowi─ůzek ten przechodzi na inwestora, nawet je┼Ťli wyp┼éaci┼é on wcze┼Ťniej wszelkie nale┼╝no┼Ťci wykonawcy. Istnieje zatem ryzyko, ┼╝e inwestor b─Ödzie musia┼é zap┼éaci─ç podw├│jnie ÔÇô wykonawcy i podwykonawcy. Wyj┼Ťciem z tej sytuacji jest wyst─ůpienie z roszczeniem regresowym, dzi─Öki czemu inwestor b─Ödzie m├│g┼é ┼╝─ůda─ç zwrotu wyp┼éaconych pieni─Ödzy od wykonawcy lub je┼Ťli nie wyp┼éaci┼é mu jeszcze wynagrodzenia, potr─ůci─ç z niego nale┼╝n─ů sum─Ö. Problem pojawia si─Ö, je┼Ťli wykonawca oka┼╝e si─Ö by─ç niewyp┼éacalnym.

– Nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e w celu zaanga┼╝owania w dan─ů inwestycj─Ö podmiotu trzeciego, czyli podwykonawcy, inwestor musi wyrazi─ç na to zgod─Ö. Bardzo wa┼╝ne jest dopilnowanie tej kwestii przez inwestora, poniewa┼╝ zgodnie z nowym brzmieniem ustawy, istnieje domniemanie zgody inwestora na wykonywanie okre┼Ťlonych rob├│t za pomoc─ů tego podwykonawcy, tak wi─Öc milczenie w tym przypadku oznacza zgod─Ö. Zar├│wno zg┼éoszenie podwykonawcy, jak i odmowa inwestora musz─ů by─ç w formie pisemnej pod rygorem niewa┼╝no┼Ťci, a inwestor ma 30 dni na zg┼éoszenie sprzeciwu. Niestety, przepisy reguluj─ůce solidarn─ů odpowiedzialno┼Ť─ç maj─ů charakter bezwzgl─Ödnie obowi─ůzuj─ůcy, to znaczy, ┼╝e nie mo┼╝na ich zmieni─ç poprzez odpowiednie zapisy w umowie ÔÇô dodaje Jacek Kosi┼äski.

*Dane BIG InfoMonitor oraz BIK

Źródło: Jacek Kosiński Adwokaci i Radcowie Prawni