> Rewolucja w architekturze i budownictwie - BudNews.pl - budownictwo i architektura

Rewolucja w architekturze i budownictwie

Rewolucja w architekturze i budownictwie

Ogl膮daj膮c wsp贸艂czesne budynki u偶yteczno艣ci publicznej, podziwiaj膮c nowoczesne gmachy, coraz bardziej futurystyczne w charakterze i wygl膮dzie, zastanawiamy si臋, gdzie jest kres my艣li ludzkiej, czy zawsze materia b臋dzie si臋 poddawa艂a geniuszowi cz艂owieka? Na pocz膮tku dwudziestego wieku dosz艂o do prawdziwej rewolucji w architekturze i budownictwie. Owa rewolucja by艂a mo偶liwa dzi臋ki dw贸m elementom. By艂y to:

  • wynalazki in偶ynieryjne takie stal, 偶elazo lane i 偶elbeton,
  • nowoczesna my艣l architektoniczna zrywaj膮ca z potrzeb膮 na艣ladowania dawnych styl贸w budownictwa.

U schy艂ku dziewi臋tnastego wieku w Stanach Zjednoczonych architekci z Chicago zacz臋li jako pierwsi w 艣wiecie projektowa膰 wie偶owce oparte na konstrukcji stalowej o przeszklonych 艣cianach, w kt贸rych pi臋kno wynika艂o nie z licznych ozdobnik贸w, ale przede wszystkim z u偶yteczno艣ci. Dominowa艂y bry艂y kubistyczne, troch臋 ogo艂ocone, bardzo surowe w wyrazie. Korzystano ch臋tnie z wynalazk贸w materia艂owo-konstrukcyjnych, dzi臋ki kt贸rym tworzenie takich dom贸w by艂o mo偶liwe. Wcze艣niejsza architektura stawia艂a na indywidualizm. W dwudziestym wieku wyzwaniem by艂 uniwersalizm, jednakowo艣膰, powtarzalno艣膰. Pi臋kna szukano w zupe艂nie innych obszarach. W okresie mi臋dzywojennym powstawa艂y pierwsze osiedla mieszkaniowe. Architektura sta艂a si臋 sztuk膮 dla masowego odbiorcy, a nie dla jednostki. Mia艂o to oczywi艣cie swoje konsekwencje.

Rewolucja konstrukcyjna

Powszechnie si臋 uwa偶a, 偶e ubieg艂y wiek w architekturze by艂 prawdziw膮 rewolucj膮. Przez kilkadziesi膮t lat stworzono w architekturze i budownictwie konstrukcje, kt贸re prze艣cign臋艂y osi膮gni臋cia poprzednich tysi膮cleci. Do najwa偶niejszych wynalazk贸w zaliczamy: kratownice przestrzenne, 艂upiny, konstrukcje linowe i siatkowe, przykrycia pneumatyczne.

Kratownice przestrzenne

Jest to stalowa siatka o dedykowanych jednostkach pozwalaj膮ca dowolnie kszta艂towa膰 bry艂臋 budynku. Za ich pomoc膮 mo偶na tworzy膰 p艂aszczyzny pochy艂e, p贸艂okr膮g艂e, sko艣ne, wygi臋te… Bardzo lekkie, idealnie sprawdzaj膮 si臋 w budynkach (halach, dworcach), w kt贸rych nie stosuje si臋 podp贸r.

艁upiny konstrukcyjne

S膮 to konstrukcje niezwykle cienkie, o grubo艣ci kilku centymetr贸w, kt贸re przykrywaj膮 do艣膰 du偶e przestrzenie np. hale i przybieraj膮 kszta艂t 艂upiny. Dzi臋ki przyj臋ciu formy 艂upiny konstrukcja jest mimo lekko艣ci bardzo trwa艂a, odporna i pozwalaj膮ca na dowolne kszta艂towanie dachu. Mo偶e przybiera膰 kszta艂ty znane z natury, np.: ludzka g艂owa, skorupka jajka, kszta艂t orzecha.

Konstrukcje linowe i siatkowe

Tego typu pokrycia by艂y wzorowane na mostach, konstruowanych na stalowych linach. Dachy by艂y tak zaprojektowane, by przypomina膰 偶y艂ki li艣cia d藕wigaj膮ce elementy no艣ne. By艂y one jednocze艣nie z艂o偶one z przeciwstawnych powierzchni, kt贸re dzia艂a艂y w dw贸ch r贸偶nych kierunkach, zapewniaj膮c dachowi elastyczno艣膰 i trwa艂o艣膰. Taka koncepcja dach贸w by艂a wykorzystana na przyk艂ad w konstrukcji hali sportowej w Raleigh (zaprojektowanej przez Macieja Nowickiego).

Przekrycia pneumatyczne

W ich konstrukcji wykorzystano zasad臋 stosowan膮 w pompowaniu balon贸w i k贸艂 pojazd贸w. Pow艂oki s膮 wype艂nione spr臋偶onym powietrzem. Wykonane ze specjalnych tkanin, przyjmuj膮 kszta艂t zaprojektowanej bry艂y pod wp艂ywem dzia艂ania ci艣nienia. Wa偶ny jest spos贸b ich mocowania, do kt贸rego wykorzystuje si臋 stalowe liny odpowiednio zatwierdzone w ziemi. Tego typu dachy s膮 wykorzystywane przy budowie pawilon贸w handlowych, hal sportowych, hal przemys艂owych, aren cyrkowych. Pierwsza tego typu konstrukcja powsta艂a w 1949 roku w Stanach Zjednoczonych. Bardzo ciekaw膮 realizacj膮 takiej koncepcji jest np. stadion w Tokio, kt贸ry powsta艂 w 1988 roku.

Masy plastyczne

Przysz艂o艣ci膮 nowoczesnych konstrukcji b臋d膮 z pewno艣ci膮 masy plastyczne, kt贸re mo偶na dowolnie kszta艂towa膰. S膮 bardzo lekkie, niezwykle wytrzyma艂e, mo偶na im nadawa膰 dowolny kolor i faktur臋.

Rewolucja technologiczna, kt贸ra si臋 dokona艂a pod koniec XX i na pocz膮tku XX wieku pozwoli艂a spe艂nia膰 wszystkie marzenia architekt贸w. Dzi臋ki niej mamy niezwykle ciekawe obiekty u偶yteczno艣ci publicznej, kt贸re wzbogacaj膮 nasze widzenie 艣wiata.

Artyku艂 sponsorowany