Rozliczanie us艂ug budowlanych w 艣wietle nowelizacji ustawy o podatku VAT.

Z pocz膮tkiem roku wesz艂a w 偶ycie nowelizacja ustawy o podatku VAT. Jedna z najwa偶niejszych zmian dotyczy rozszerzenia katalogu czynno艣ci rozliczanych w ramach procedury odwrotnego obci膮偶enia, kt贸ry teraz obejmuje us艂ugi budowlane.

Nowe prawo mo偶e mie膰 znaczenie m.in. dla podmiot贸w buduj膮cych now膮 obwodnic臋 Wa艂brzycha, kt贸ra poch艂onie blisko 300 mln z艂, czy te偶 dla firm wznosz膮cych mieszkania komunalne w tym mie艣cie. Zmiany bowiem zosta艂y wprowadzone niedawno i jeszcze nie wszyscy przedsi臋biorcy z bran偶y wiedz膮, jak rozliczy膰 swoj膮 dzia艂alno艣膰 wed艂ug nowego prawa. O pomy艂ki w interpretacji przepis贸w jednak nietrudno.

Od 2017 roku us艂ugi budowlane zosta艂y obj臋te odwrotnym obci膮偶eniem. Procedura polega na tym, 偶e to nie sprzedawca rozlicza nale偶ny podatek VAT od 艣wiadczenia us艂ug budowlanych, a nabywca. Co wa偶ne, zmiana dotyczy tylko us艂ug realizowanych pomi臋dzy firmami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT, a nie pomi臋dzy firm膮 a konsumentem, dlatego, je偶eli osoba prywatna wynajmuje firm臋 do remontu domu, nie b臋dzie z tego tytu艂u odprowadza膰 VAT-u do urz臋du skarbowego.

W 艣wietle nowego prawa nie wszystkie us艂ugi budowlane rozlicza si臋 w ramach odwrotnego obci膮偶enia, lecz tylko te, kt贸re zosta艂y wymienione w za艂膮czniku nr 14 do ustawy o VAT. 鈥 Us艂ugi te s膮 identyfikowane przy pomocy PKWiU. Przedsi臋biorca mo偶e samodzielnie zidentyfikowa膰 艣wiadczon膮 us艂ug臋, korzystaj膮c z wyszukiwarki GUS-u. Je偶eli mimo to pojawi膮 si臋 w膮tpliwo艣ci dotycz膮ce odpowiedniej klasyfikacji, mo偶na zwr贸ci膰 si臋 do O艣rodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urz臋du Statystycznego w 艁odzi 鈥 podpowiada Katarzyna Chodara-Chodak z Modern Tax S.C., wa艂brzyskiego biura rachunkowego, Partnera Tax Care. Aby us艂ugi budowlane podlega艂y procedurze odwrotnego obci膮偶enia, musz膮 by膰 spe艂nione kolejne warunki: us艂ugodawc膮 musi by膰 czynny podatnik VAT , u kt贸rego sprzeda偶 nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT i musi 艣wiadczy膰 us艂ugi jako podwykonawca . Jest nim nie tylko podatnik dzia艂aj膮cy na zlecenie g艂贸wnego wykonawcy, ale zdaniem Ministra Finans贸w, s膮 nimi r贸wnie偶 dalsi podwykonawcy dzia艂aj膮cy w ramach tego samego projektu budowlanego.

Uwaga: du偶e zmiany dla podwykonawc贸w

Ustalenie tego, kto pe艂ni rol臋 podwykonawcy przy danym projekcie budowlanym jest o tyle wa偶ne, 偶e mechanizm odwrotnego obci膮偶enia nie przynosi istotnych zmian dla generalnych wykonawc贸w, a ma znaczenie dla podwykonawc贸w. Wed艂ug nowego prawa przestaj膮 oni wykazywa膰 podatek do zap艂aty z tytu艂u 艣wiadczenia us艂ug dla generalnego wykonawcy, przy czym nie przestaj膮 ponosi膰 koszt贸w zwi膮zanych z prowadzeniem swojej dzia艂alno艣ci. 鈥 Takie podmioty mog膮 mie膰 problem z utrzymaniem p艂ynno艣ci finansowej. Mechanizm kompensowania podatku nale偶nego podatkiem naliczonym przestaje dzia艂a膰 i w skrajnym przypadku podwykonawcy stale b臋d膮 ubiega膰 si臋 o zwrot podatku VAT. Mog膮 przenosi膰 nadwy偶ki na kolejne okresy rozliczeniowe, ale taka sytuacja nie mo偶e trwa膰 przez d艂u偶szy czas z uwagi na ryzyko zator贸w p艂atniczych i utrat臋 p艂ynno艣ci finansowej 鈥 informuje Joanna Chodak z Modern Tax S.C., wa艂brzyskiego biura rachunkowego, Partnera Tax Care.

Obowi膮zki tak偶e po stronie us艂ugodawcy

Cho膰 procedura odwrotnego obci膮偶enia przenosi obowi膮zek rozliczenia podatku na nabywc臋, to jednak us艂ugi budowlane rozliczane za pomoc膮 tego mechanizmu, musz膮 zosta膰 wykazane w deklaracjach VAT sk艂adanych zar贸wno przez sprzedawc臋, jak i nabywc臋. Us艂ugodawca wystawiaj膮c faktur臋, powinien zawrze膰 na niej adnotacj臋 鈥瀘dwrotne obci膮偶enie鈥 . Dostawcy us艂ug, kt贸rych prawo obliguje do zastosowania procedury odwrotnego obci膮偶enia, maj膮 obowi膮zek wykazywa膰 te transakcje w okresowej deklaracji VAT (VAT-7 lub VAT-7K) oraz przygotowa膰 informacj臋 podsumowuj膮c膮. 鈥 Informacja podsumowuj膮ca VAT-27 sk艂adana jest do 25 dnia ka偶dego miesi膮ca za miesi膮c poprzedni. Od stycznia 2017 r. zasz艂a jednak istotna zmiana 鈥 krajowa informacja podsumowuj膮ca mo偶e by膰 jedynie sk艂adana drog膮 elektroniczn膮 鈥 podaje Joanna Chodak. Nabywca us艂ug budowlanych obj臋tych odwrotnym obci膮偶eniem musi wykazywa膰 takie transakcje jedynie w okresowej deklaracji VAT (VAT-7 lub VAT-7K).

W膮tpliwo艣ci wobec nowego prawa

Jak podkre艣la Katarzyna Chodara-Chodak, zmiany, kt贸re wesz艂y w 偶ycie w styczniu 2017 r. rodz膮 sporo pyta艅, np. dotycz膮cych refakturowania, czyli przenoszenia koszt贸w zwi膮zanych z nabyciem us艂ugi czy towaru na podmiot trzeci, czyli ostatecznego nabywc臋. 鈥 Je偶eli chodzi o kwesti臋 refakturowania us艂ug budowlanych, przepisy nie okre艣laj膮 tej sprawy jasno. Mo偶na uzna膰, 偶e w przypadku refakturowania ustawa VAT przyjmuje fikcj臋 prawn膮, i偶 podatnik, kt贸ry refakturowa艂 sam otrzyma艂 i wykona艂 us艂ug臋. W praktyce oznacza to, 偶e firma X wykonuje us艂ug臋 budowlan膮 dla firmy Y, a ta refakturuje j膮 na firm臋 Z. Bior膮c pod uwag臋 wyja艣nienia Ministerstwa Finans贸w nale偶y przyj膮膰, 偶e je艣li przedsi臋biorca Y refakturuje us艂ug臋 wykonan膮 przez firm臋 X dla podmiotu Z, to firma X b臋dzie zobowi膮zana do zastosowania mechanizmu odwrotnego obci膮偶enia, poniewa偶 wykona艂a us艂ug臋 budowlan膮 jako podwykonawca 鈥 dodaje Katarzyna Chodara-Chodak. Wa偶ne jest, aby przedsi臋biorcy 艣wiadcz膮cy us艂ugi budowlane badali, czy ich odbiorca nie b臋dzie refakturowa艂 na inne podmioty, poniewa偶 to determinuje spos贸b rozliczenia.

Znajomo艣膰 prawa podatkowego jest kluczow膮 spraw膮 dla przedsi臋biorcy, bo za b艂臋dne wype艂nienie deklaracji podatkowej czekaj膮 go sankcje. Je偶eli ten w z艂o偶onej deklaracji np.: zani偶y艂 kwot臋 nale偶nego podatku lub zawy偶y艂 kwot臋 do zwrotu (r贸偶nic臋 mi臋dzy warto艣ci膮 podatku od sprzeda偶y i zakupu lub z samej nadwy偶ki zakup贸w), wtedy fiskus mo偶e na艂o偶y膰 kar臋 w wysoko艣ci 30 proc. kwoty zawy偶enia zwrotu VAT (nadwy偶ki VAT) lub zani偶enia zobowi膮zania podatkowego. Obowi膮zuje ona tak偶e w przypadku, gdy przedsi臋biorca nie z艂o偶y艂 deklaracji podatkowej i nie wp艂acili kwoty zobowi膮zania podatkowego .

[1] Ta zasada tak偶e dotyczy us艂ugobiorcy.

[1] Art. 17 ust. 1h ustawy o VAT.

[1] Podstawa prawna: Art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT.

[1] Sankcja w VAT nie jest nak艂adana w przypadku os贸b fizycznych, kt贸re za ten sam czyn ponosz膮 odpowiedzialno艣膰 za wykroczenie skarbowe albo za przest臋pstwo skarbowe na podstawie kodeksu karnego skarbowego.