Rozliczanie us┼éug budowlanych w ┼Ťwietle nowelizacji ustawy o podatku VAT.

Z pocz─ůtkiem roku wesz┼éa w ┼╝ycie nowelizacja ustawy o podatku VAT. Jedna z najwa┼╝niejszych zmian dotyczy rozszerzenia katalogu czynno┼Ťci rozliczanych w ramach procedury odwrotnego obci─ů┼╝enia, kt├│ry teraz obejmuje us┼éugi budowlane.

Nowe prawo mo┼╝e mie─ç znaczenie m.in. dla podmiot├│w buduj─ůcych now─ů obwodnic─Ö Wa┼ébrzycha, kt├│ra poch┼éonie blisko 300 mln z┼é, czy te┼╝ dla firm wznosz─ůcych mieszkania komunalne w tym mie┼Ťcie. Zmiany bowiem zosta┼éy wprowadzone niedawno i jeszcze nie wszyscy przedsi─Öbiorcy z bran┼╝y wiedz─ů, jak rozliczy─ç swoj─ů dzia┼éalno┼Ť─ç wed┼éug nowego prawa. O pomy┼éki w interpretacji przepis├│w jednak nietrudno.

Od 2017 roku us┼éugi budowlane zosta┼éy obj─Öte odwrotnym obci─ů┼╝eniem. Procedura polega na tym, ┼╝e to nie sprzedawca rozlicza nale┼╝ny podatek VAT od ┼Ťwiadczenia us┼éug budowlanych, a nabywca. Co wa┼╝ne, zmiana dotyczy tylko us┼éug realizowanych pomi─Ödzy firmami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT, a nie pomi─Ödzy firm─ů a konsumentem, dlatego, je┼╝eli osoba prywatna wynajmuje firm─Ö do remontu domu, nie b─Ödzie z tego tytu┼éu odprowadza─ç VAT-u do urz─Ödu skarbowego.

W ┼Ťwietle nowego prawa nie wszystkie us┼éugi budowlane rozlicza si─Ö w ramach odwrotnego obci─ů┼╝enia, lecz tylko te, kt├│re zosta┼éy wymienione w za┼é─ůczniku nr 14 do ustawy o VAT. ÔÇô Us┼éugi te s─ů identyfikowane przy pomocy PKWiU. Przedsi─Öbiorca mo┼╝e samodzielnie zidentyfikowa─ç ┼Ťwiadczon─ů us┼éug─Ö, korzystaj─ůc z wyszukiwarki GUS-u. Je┼╝eli mimo to pojawi─ů si─Ö w─ůtpliwo┼Ťci dotycz─ůce odpowiedniej klasyfikacji, mo┼╝na zwr├│ci─ç si─Ö do O┼Ťrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urz─Ödu Statystycznego w ┼üodzi ÔÇô podpowiada Katarzyna Chodara-Chodak z Modern Tax S.C., wa┼ébrzyskiego biura rachunkowego, Partnera Tax Care. Aby us┼éugi budowlane podlega┼éy procedurze odwrotnego obci─ů┼╝enia, musz─ů by─ç spe┼énione kolejne warunki: us┼éugodawc─ů musi by─ç czynny podatnik VAT , u kt├│rego sprzeda┼╝ nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT i musi ┼Ťwiadczy─ç us┼éugi jako podwykonawca . Jest nim nie tylko podatnik dzia┼éaj─ůcy na zlecenie g┼é├│wnego wykonawcy, ale zdaniem Ministra Finans├│w, s─ů nimi r├│wnie┼╝ dalsi podwykonawcy dzia┼éaj─ůcy w ramach tego samego projektu budowlanego.

Uwaga: du┼╝e zmiany dla podwykonawc├│w

Ustalenie tego, kto pe┼éni rol─Ö podwykonawcy przy danym projekcie budowlanym jest o tyle wa┼╝ne, ┼╝e mechanizm odwrotnego obci─ů┼╝enia nie przynosi istotnych zmian dla generalnych wykonawc├│w, a ma znaczenie dla podwykonawc├│w. Wed┼éug nowego prawa przestaj─ů oni wykazywa─ç podatek do zap┼éaty z tytu┼éu ┼Ťwiadczenia us┼éug dla generalnego wykonawcy, przy czym nie przestaj─ů ponosi─ç koszt├│w zwi─ůzanych z prowadzeniem swojej dzia┼éalno┼Ťci. ÔÇô Takie podmioty mog─ů mie─ç problem z utrzymaniem p┼éynno┼Ťci finansowej. Mechanizm kompensowania podatku nale┼╝nego podatkiem naliczonym przestaje dzia┼éa─ç i w skrajnym przypadku podwykonawcy stale b─Öd─ů ubiega─ç si─Ö o zwrot podatku VAT. Mog─ů przenosi─ç nadwy┼╝ki na kolejne okresy rozliczeniowe, ale taka sytuacja nie mo┼╝e trwa─ç przez d┼éu┼╝szy czas z uwagi na ryzyko zator├│w p┼éatniczych i utrat─Ö p┼éynno┼Ťci finansowej ÔÇô informuje Joanna Chodak z Modern Tax S.C., wa┼ébrzyskiego biura rachunkowego, Partnera Tax Care.

Obowi─ůzki tak┼╝e po stronie us┼éugodawcy

Cho─ç procedura odwrotnego obci─ů┼╝enia przenosi obowi─ůzek rozliczenia podatku na nabywc─Ö, to jednak us┼éugi budowlane rozliczane za pomoc─ů tego mechanizmu, musz─ů zosta─ç wykazane w deklaracjach VAT sk┼éadanych zar├│wno przez sprzedawc─Ö, jak i nabywc─Ö. Us┼éugodawca wystawiaj─ůc faktur─Ö, powinien zawrze─ç na niej adnotacj─Ö ÔÇ×odwrotne obci─ů┼╝enieÔÇŁ . Dostawcy us┼éug, kt├│rych prawo obliguje do zastosowania procedury odwrotnego obci─ů┼╝enia, maj─ů obowi─ůzek wykazywa─ç te transakcje w okresowej deklaracji VAT (VAT-7 lub VAT-7K) oraz przygotowa─ç informacj─Ö podsumowuj─ůc─ů. ÔÇô Informacja podsumowuj─ůca VAT-27 sk┼éadana jest do 25 dnia ka┼╝dego miesi─ůca za miesi─ůc poprzedni. Od stycznia 2017 r. zasz┼éa jednak istotna zmiana ÔÇô krajowa informacja podsumowuj─ůca mo┼╝e by─ç jedynie sk┼éadana drog─ů elektroniczn─ů ÔÇô podaje Joanna Chodak. Nabywca us┼éug budowlanych obj─Ötych odwrotnym obci─ů┼╝eniem musi wykazywa─ç takie transakcje jedynie w okresowej deklaracji VAT (VAT-7 lub VAT-7K).

W─ůtpliwo┼Ťci wobec nowego prawa

Jak podkre┼Ťla Katarzyna Chodara-Chodak, zmiany, kt├│re wesz┼éy w ┼╝ycie w styczniu 2017 r. rodz─ů sporo pyta┼ä, np. dotycz─ůcych refakturowania, czyli przenoszenia koszt├│w zwi─ůzanych z nabyciem us┼éugi czy towaru na podmiot trzeci, czyli ostatecznego nabywc─Ö. ÔÇô Je┼╝eli chodzi o kwesti─Ö refakturowania us┼éug budowlanych, przepisy nie okre┼Ťlaj─ů tej sprawy jasno. Mo┼╝na uzna─ç, ┼╝e w przypadku refakturowania ustawa VAT przyjmuje fikcj─Ö prawn─ů, i┼╝ podatnik, kt├│ry refakturowa┼é sam otrzyma┼é i wykona┼é us┼éug─Ö. W praktyce oznacza to, ┼╝e firma X wykonuje us┼éug─Ö budowlan─ů dla firmy Y, a ta refakturuje j─ů na firm─Ö Z. Bior─ůc pod uwag─Ö wyja┼Ťnienia Ministerstwa Finans├│w nale┼╝y przyj─ů─ç, ┼╝e je┼Ťli przedsi─Öbiorca Y refakturuje us┼éug─Ö wykonan─ů przez firm─Ö X dla podmiotu Z, to firma X b─Ödzie zobowi─ůzana do zastosowania mechanizmu odwrotnego obci─ů┼╝enia, poniewa┼╝ wykona┼éa us┼éug─Ö budowlan─ů jako podwykonawca ÔÇô dodaje Katarzyna Chodara-Chodak. Wa┼╝ne jest, aby przedsi─Öbiorcy ┼Ťwiadcz─ůcy us┼éugi budowlane badali, czy ich odbiorca nie b─Ödzie refakturowa┼é na inne podmioty, poniewa┼╝ to determinuje spos├│b rozliczenia.

Znajomo┼Ť─ç prawa podatkowego jest kluczow─ů spraw─ů dla przedsi─Öbiorcy, bo za b┼é─Ödne wype┼énienie deklaracji podatkowej czekaj─ů go sankcje. Je┼╝eli ten w z┼éo┼╝onej deklaracji np.: zani┼╝y┼é kwot─Ö nale┼╝nego podatku lub zawy┼╝y┼é kwot─Ö do zwrotu (r├│┼╝nic─Ö mi─Ödzy warto┼Ťci─ů podatku od sprzeda┼╝y i zakupu lub z samej nadwy┼╝ki zakup├│w), wtedy fiskus mo┼╝e na┼éo┼╝y─ç kar─Ö w wysoko┼Ťci 30 proc. kwoty zawy┼╝enia zwrotu VAT (nadwy┼╝ki VAT) lub zani┼╝enia zobowi─ůzania podatkowego. Obowi─ůzuje ona tak┼╝e w przypadku, gdy przedsi─Öbiorca nie z┼éo┼╝y┼é deklaracji podatkowej i nie wp┼éacili kwoty zobowi─ůzania podatkowego .

[1] Ta zasada także dotyczy usługobiorcy.

[1] Art. 17 ust. 1h ustawy o VAT.

[1] Podstawa prawna: Art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT.

[1] Sankcja w VAT nie jest nak┼éadana w przypadku os├│b fizycznych, kt├│re za ten sam czyn ponosz─ů odpowiedzialno┼Ť─ç za wykroczenie skarbowe albo za przest─Öpstwo skarbowe na podstawie kodeksu karnego skarbowego.