Bezpieczna obsługa żurawi samojezdnych

obsługa żurawi samojezdnych

Żurawie samojezdne zaliczane są do urządzeń objętych pełnym nadzorem UDT. Wyróżnia je kompaktowa budowa i niewielkie gabaryty, co sprawia, że urządzenia te świetnie się sprawdzają na ograniczonych przestrzeniach. Mogą je obsługiwać tylko osoby z odpowiednimi kwalifikacjami, wyposażone w środki ochrony osobistej i zaznajomione z przepisami BHP.

Żuraw samojezdny, zwany potocznie dźwigiem, to dźwignica zamontowana na podwoziu samochodu ciężarowego lub specjalnie skonstruowanym podwoziu samojezdnym. Urządzenie to składa się z wychylnego wysięgnika i wciągarek. 

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 2012 roku żurawie samojezdne podlegają pełnemu dozorowi technicznemu. Takie wytyczne wymagają uzyskania decyzji zezwalającej na eksploatacje urządzenia oraz przeprowadzania cyklicznych badań okresowych i doraźnych. Dodatkowo przy obsłudze żurawi samojezdnych wymagane jest zachowanie zasad gwarantujących bezpieczeństwo pracy z takim sprzętem. Mogą one być obsługiwane tylko przez osoby uprawnione, legitymujące się zaświadczeniem UDT. 

Uprawnienia do obsługi żurawia samojezdnego

Żurawie samojezdne mogą być obsługiwane tylko przez osoby posiadające uprawnienia zawodowe do obsługi tych urządzeń z kategorią IIŻ. Aby je zdobyć, trzeba odbyć specjalny kurs i zdać egzamin przed UDT. Odpowiednie zaświadczenie kwalifikacyjne jest wymagane nie tylko do obsługi żurawi, ale również do ich konserwacji. Wszystkie podgrupy żurawi samojezdnych podlegają pełnemu nadzorowi technicznemu i muszą co roku przechodzić badania okresowe. Podczas nich kontrolowana jest nie tylko sprawność techniczna urządzeń, ale również sprawdzane są zaświadczenia kwalifikacyjne operatorów.

Kurs na operatora żurawi samojezdnych może ukończyć osoba, która:

  • ukończyła 18 lat,
  • posiada minimum podstawowe wykształcenie,
  • posiada zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych, w tym badania psychologiczne.

Bezpieczeństwo w czasie obsługi żurawi samojezdnych

Podstawową bezpiecznego użytkowania żurawi samojezdnych jest zapoznanie się z instrukcja eksploatacji przygotowaną przez producenta. Najważniejszą zasadą bezpieczeństwa jest przestrzeganie zaleceń z instrukcji oraz przepisów BHP. W świetle tych zasad jedną z istotnych czynności jest odpowiednie przygotowanie się do pracy, co wiąże się ze sprawdzeniem działania urządzeń zabezpieczających oraz czytelnością tabliczek ostrzegawczych. Operator powinien również skontrolować mechanizm podnoszenia, panel sterowniczy, elementy jezdne, układ hydrauliczny i elementy odpowiedzialne za stateczność.

Pod żadnym pozorem nie wolno obsługiwać żurawia, który jest uszkodzony. Każdą awarię i usterkę należy zgłosić przełożonemu. Wszystkie wyniki przeprowadzanych kontroli należy raportować w dokumentach eksploatacyjnych. Obowiązkiem przełożonego przed rozpoczęciem prac jest ustalenie zakresu prac z uwzględnieniem parametrów przenoszonego ładunku oraz miejsc podnoszenia i opuszczania.

Najczęściej występującymi zagrożeniami przy pracy z żurawiami samojezdnymi jest niezabezpieczenie dźwigni przed przypadkowym jej uruchomieniem, uszkodzenie układu zabezpieczeń oraz brak dostatecznego pola widzenia podczas jazdy do tyłu i samoczynne uruchomienie jazdy. Z tego powodu tak ważne jest, aby obsługiwanie tych urządzeń umożliwiać tylko wykwalifikowanym pracownikom, którzy ukończyli kurs i zdali egzamin.