Odst─Öpstwo od przepis├│w budowlanych ÔÇô na wniosek inwestora

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (dalej jako: p.b.) przewiduje mo┼╝liwo┼Ť─ç odst─Öpstwa od projektu budowlanego i pozwolenia na budow─Ö. Niewiele os├│b wie, ┼╝e ustawa ta umo┼╝liwia inwestorowi tak┼╝e odst─Öpstwo od przepis├│w techniczno-budowlanych.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 p.b. odst─Öpstwo od przepis├│w techniczno ÔÇô budowlanych jest mo┼╝liwe jedynie w przypadkach szczeg├│lnie uzasadnionych. Poza tym, odst─Öpstwo od przepis├│w techniczno ÔÇô budowlanych nie mo┼╝e wywo┼éa─ç zagro┼╝enia ┼╝ycia ludzi lub bezpiecze┼ästwa mienia. Odst─Öpstwo od przepis├│w nie mo┼╝e r├│wnie┼╝ powodowa─ç ograniczenia dost─Öpno┼Ťci dla os├│b niepe┼énosprawnych, ani pogorszenia warunk├│w zdrowotno ÔÇô sanitarnych i u┼╝ytkowych oraz stanu ┼Ťrodowiska.

Zgoda lub odmowa w formie postanowienia

Inwestor powinien z┼éo┼╝y─ç wniosek o zgod─Ö na odst─Öpstwo od przepis├│w budowlanych do w┼éa┼Ťciwego organu. Na przyk┼éad w odniesieniu do dr├│g powiatowych i gminnych oraz obiekt├│w budowlanych w┼éa┼Ťciwy b─Ödzie prezydent miasta na prawach powiatu lub starosta. Wniosek ten powinien by─ç z┼éo┼╝ony jeszcze przed wydaniem pozwolenia na budow─Ö. Organ oceniaj─ůc wniosek inwestora sk┼éada do ministra, kt├│ry wprowadzi┼é przepisy techniczno ÔÇô budowlane, wniosek o udzielenie upowa┼╝nienia do udzielenia zgody na odst─Öpstwo.

Je┼╝eli wniosek jest dotkni─Öty brakami, organ administracji architektoniczno ÔÇô budowlanej wzywa inwestora do jego uzupe┼énienia.

Zar├│wno zgoda na odst─Öpstwo, jak i odmowa zgody, jest wydawana w formie postanowienia, na kt├│re przys┼éuguje za┼╝alenie do organu wy┼╝szego stopnia. Podkre┼Ťlenia wymaga fakt, ┼╝e nawet w razie otrzymania upowa┼╝nienia do wyra┼╝enia zgody na odst─Öpstwo, ostateczna decyzja nale┼╝y do organu administracji architektoniczno ÔÇô budowlanej.

Warto z┼éo┼╝y─ç wniosek odpowiednio wcze┼Ťniej

Postanowienie o wyra┼╝eniu zgody na odst─Öpstwo od obowi─ůzuj─ůcych przepis├│w zawiera warunki, kt├│re inwestor musi spe┼éni─ç, aby odst─Öpstwo by┼éo zgodne z prawem. Problematyczne mo┼╝e by─ç jednak to, ┼╝e przepisy nie reguluj─ů, w jakim terminie zgoda na odst─Öpstwo powinna by─ç wydana.

Podkre┼Ťlenia wymaga te┼╝ fakt, ┼╝e w przypadku wyst─ůpienia o zgod─Ö na odst─Öpstwo w czasie post─Öpowania o wydanie pozwolenia na budow─Ö, wniesienie odwo┼éania jest mo┼╝liwe dopiero po wydaniu decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budow─Ö. Wobec tego bezpiecznym rozwi─ůzaniem b─Ödzie rozwa┼╝enie ewentualnych odst─Öpstw od przepis├│w budowlanych jeszcze przed z┼éo┼╝eniem wniosku o udzielenie pozwolenia na budow─Ö.

Wniosek organu do ministra

Na d┼éugi czas trwania post─Öpowania wp┼éywa m.in. konieczno┼Ť─ç zwr├│cenia si─Ö organu do ministra w sprawie upowa┼╝nienia do udzielenia zgody na odst─Öpstwo. Wniosek ten musi by─ç z┼éo┼╝ony przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budow─Ö.

We wniosku organ przedstawia ministrowi charakterystyk─Ö obiektu, niekiedy tak┼╝e projekt zagospodarowania dzia┼éki lub terenu oraz projekty zagospodarowania s─ůsiednich nieruchomo┼Ťci. Wniosek organu skierowany do ministra powinien zawiera─ç tak┼╝e szczeg├│┼éowe uzasadnienie konieczno┼Ťci odst─Öpstwa, propozycje alternatywnych rozwi─ůza┼ä, a w odniesieniu do zabytk├│w i innych obiekt├│w budowlanych obj─Ötych ochron─ů konserwatorsk─ů tak┼╝e pozytywn─ů opini─Ö wojew├│dzkiego konserwatora zabytk├│w.

Odst─Öpstwo a inwestycje ju┼╝ zrealizowane

Cho─ç z przepis├│w wynika, ┼╝e wniosek o wyra┼╝enie zgody na odst─Öpstwo musi by─ç skierowany do organu jeszcze przed wydaniem decyzji o pozwolenie na budow─Ö, to s─ůdy administracyjne dopuszczaj─ů zastosowanie odst─Öpstwa w stosunku do ju┼╝ zrealizowanych inwestycji. Naczelny S─ůd Administracyjny w wyroku z dnia 6 listopada 2019 r. (sygn. akt II OSK 3068/17, LEX nr 2768733) wskaza┼é wprost, ┼╝e odst─Öpstwo od przepis├│w techniczno ÔÇô budowlanych, o kt├│rych mowa w art. 9 ust. 1 p.b., mo┼╝e zosta─ç udzielone tak┼╝e w stosunku do obiekt├│w ju┼╝ zrealizowanych.

Sk┼éad orzekaj─ůcy Naczelnego S─ůdu Administracyjnego w tej sprawie przyjmuje, i┼╝ przepisu art. 9 ust. 3 p.b. nie mo┼╝na ograniczy─ç jedynie do jego wyk┼éadni literalnej (por. wyroki NSA z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 1951/08 oraz z dnia 4 wrze┼Ťnia 2014 r. sygn. akt II OSK 542/13). Odmienny pogl─ůd zosta┼é wyra┼╝ony w wyrokach NSA z dnia 12 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1897/11 i 26 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 2037/11).

Naczelny S─ůd Administracyjny w wyroku z dnia 6 listopada 2019 r. wyja┼Ťni┼é, ┼╝e odst─Öpstwo od przepis├│w techniczno-budowlanych, dopuszczalne w my┼Ťl regulacji zawartej w art. 9 ust. 1 p.b., w konkretnym stanie faktycznym chroni interes inwestora, kt├│ry nie m├│g┼éby zrealizowa─ç przys┼éuguj─ůcego mu prawa do zabudowy nieruchomo┼Ťci gruntowej, z zastrze┼╝eniem, ┼╝e nie oznacza to ka┼╝dorazowego obowi─ůzku wyst─Öpowania o uzyskanie zgody na takie odst─Öpstwo, a jedynie w sytuacji zaistnienia szczeg├│lnie uzasadnionego przypadku.