Z czego składa się system sygnalizacji pożaru i kiedy jest wymagany?

system sygnalizacji pożaru

Nowoczesne systemy przeciwpożarowe (PPOŻ) pozwalają na uzyskanie wysokiego bezpieczeństwa w różnych obszarach, w których pojawia się ryzyko pożaru. Zaawansowane systemy SSP, inaczej SAP, czyli systemy sygnalizacji pożaru to jeden z kluczowych elementów wyposażenia PPOŻ stosowany po to, by kompleksowo dbać o bezpieczeństwo ludzi i mienia.

Wraz z rozwojem technologii w budynkach zaczęto montować coraz to nowsze rozwiązania wspierające bezpieczeństwo. Obecnie tworzą one zaawansowane systemy Building Management System – BMS, czyli systemy zarządzania budynkiem, inaczej nazywane inteligentnym budynkiem. Do tej kategorii zaliczają się również systemy określane jako SSP (SAP), czyli systemy sygnalizacji pożaru, które zostały stworzone, by zapobiegać pożarom i ich rozprzestrzenianiu się.

Czym jest system sygnalizacji pożaru?

System sygnalizacji pożaru, inaczej system sygnalizacji pożarowej, alarmu pożarowego, to termin stosowany do opisu zbioru różnych elementów tworzących instalację wykrywającą pożary, wszczynającą alarm, rozpoczynającą działania redukujące skutki pożaru oraz automatycznie przekazującą informacje do najbliższej jednostki straży pożarnej.

Wobec tego system sygnalizacji PPOŻ to złożona instalacja, która ma na celu zredukowanie ryzyka pożarowego oraz rozprzestrzeniania się płomieni wtedy, gdy dojdzie już do zapłonu. Również system ten wspiera sprawne przeprowadzenie ewakuacji budynku, a ponadto współpracuje z innymi systemami na płaszczyźnie komunikacyjnej, by w ten sposób minimalizować ryzyko uszkodzenia mienia oraz zagrożenie ludzi.

Wobec tego systemy sygnalizacji pożaru mają dwojakie zastosowanie – przeciwdziałają niebezpieczeństwu, a także mogą zmniejszyć jego skutki.

Gdzie stosuje się systemy sygnalizacji pożaru?

Nowoczesny system sygnalizacji PPOŻ ma bardzo szerokie zastosowanie. Wyposażenie tego typu może być montowane w różnych obiektach, w których pojawia się zagrożenie pożarowe – w obiektach mieszkalnych, komercyjnych, użyteczności publicznej.

Osoby prywatne mogą zdecydować się na montaż systemu we własnym domu, aby w ten sposób zapewnić sobie i swoim bliskim większe bezpieczeństwo. Dzięki szerokiej gamie rozwiązań można indywidualnie dopasować elementy systemu do architektury budynku.

Najczęściej jednak system sygnalizacji pożaru stosowany jest w budynkach, z których każdego dnia korzysta wielu użytkowników, między innymi w obiektach biurowych, handlowych, usługowych, przemysłowych, komunikacyjnych. Warto też zaznaczyć, że montaż SSP (SAP) wymagany jest w określonych obiektach przepisami prawa.

Firmy specjalizujące się w tworzeniu SSP mogą zapewnić wtedy swoim klientom kompleksową obsługę włączającą zaprojektowanie i wykonanie systemu spełniającego wszystkie przepisy i normy.

System sygnalizacji pożaru – elementy

– centrala (CSP) – główny element systemu, gromadzi i analizuje dane pochodzące z innych części systemu
– czujki – detektory pobierające informacje o zagrożeniu, w tym czujki optyczne dymu, czujki jonizacyjne, czujki temperatury (ciepła), czujki płomienia, czujki liniowe, czujki zasysające powietrze, czujki multisensorowe
– ręczne ostrzegacze pożarowe – odpowiednio oznakowane przyciski wywołujące alarm
– sygnalizatory – urządzenia alarmowe jak syreny, które sygnalizują alarm dźwiękiem, światłem
– elementy sterowania i monitorowania – odpowiedzialne za pracę urządzeń peryferyjnych jak klapy oddymiające, odcinające, urządzenia gaszące, urządzenia niebezpieczne, mogące rozprzestrzeniać pożar

Główną normą określającą wymagania, jakie muszą spełnić systemy SSP, jest norma PKN-CEN TS 54-14: Systemy sygnalizacji pożarowej – wytyczne planowania, projektowania, instalowania, odbioru, eksploatacji i konserwacji.

Kiedy konieczny jest montaż systemu sygnalizacji pożaru?

W wybranych obiektach system sygnalizacji PPOŻ jest wymagany przepisami prawa, dlatego należy obowiązkowo uwzględnić go przy ich wykonaniu.

Do obiektów, w których wymagane jest zamontowanie SSP, zaliczają się:
– obiekty handlowe i wystawowe – w przypadku jednej kondygnacji o powierzchni strefy pożarowej ponad 5000 metrów kwadratowych, natomiast dla wielu kondygnacji o powierzchni 2500 metrów kwadratowych
– garaże podziemne o powierzchni strefy pożarowej ponad 1500 metrów kwadratowych lub te z co najmniej jedną podziemną kondygnacją
– budynki z obiektami gastronomicznymi na ponad 300 miejsc
– kina na ponad 600 miejsc
– teatry na ponad 300 miejsc
– hale widowiskowe i sportowe na ponad 1500 miejsc
– szpitale (za wyjątkiem psychiatrycznych), a także sanatoria mające ponad 200 łóżek
– szpitale psychiatryczne mające ponad 100 łóżek
– domy pomocy społecznej (DPS), a także ośrodki rehabilitujące osoby niepełnosprawne na ponad 100 łóżek
– obiekty noclegowe (budynki zamieszkania zbiorowego) na ponad 50 miejsc noclegowych
– budynki użyteczności publicznej mające status wysokich i wysokościowych
– dworce, porty, z których jednocześnie korzysta ponad 500 osób
– podziemne stacje kolejowe i metra
– urzędy – organy administracji rządowej
– zakłady pracy, które zatrudniają ponad 100 osób niepełnosprawnych
– centra odpowiedzialne za przetwarzanie danych mające zasięg wojewódzki i krajowy
– centrale telefoniczne przy pojemności 10 000 numerów lub tranzytowe o pojemności 5000 – 10 000 numerów mające znaczenie miejscowe lub regionalne
– obiekty muzealne i zabytki określone przez Generalnego Konserwatora Zabytków z Komendantem Głównym Państwowej Straży Pożarnej
– archiwa wskazane przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych
– biblioteki gromadzące narodowe zasoby biblioteczne

Podstawy prawne do montażu systemu sygnalizacji pożaru:
– Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. 1991 nr 81 poz. 351)
– Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414)
– Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690)
– Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. 2010 nr 109 poz. 719)