Modernizacja instalacji elektrycznej

Konieczno┼Ť─ç modernizacji sieci elektrycznej wyst─Öpuje gdy instalacja jest eksploatowana oko┼éo 20 lat, a tak┼╝e wtedy gdy pierwotnie oszacowane potrzeby s─ů niewystarczaj─ůce. Na przyk┼éad okazuje si─Ö, ┼╝e u┼╝ytkownicy dysponuj─ů zbyt ma┼é─ů ilo┼Ťci─ů gniazdek lub ca┼éa instalacja pracuje na granicy wydajno┼Ťci, a w┼é─ůczenie wi─Ökszej ilo┼Ťci urz─ůdze┼ä powoduje wy┼é─ůczanie bezpiecznik├│w.

Doskona┼é─ů okazj─ů do modernizacji instalacji elektrycznej jest remont, poniewa┼╝ wymiana przewod├│w elektrycznych wymaga skuwania tynk├│w. Tak┼╝e dodanie nowych obwod├│w oznacza naruszenie wierzchniej warstwy ┼Ťcian czy pod┼é├│g.

Instalator znajduje si─Ö w najlepszej sytuacji je┼Ťli modernizacja instalacji elektrycznej nast─Öpuje w pierwszej fazie remontu. Dzi─Öki temu w trakcie kolejnych prac remontowych mo┼╝na b─Ödzie usun─ů─ç szkody powsta┼ée w trakcie wymiany instalacji elektrycznej.

kable2

Kolejn─ů zasad─ů, od kt├│rej nie powinno by─ç ┼╝adnego odst─Öpstwa, jest zatrudnienie do prac modernizacyjnych instalatora elektryka z uprawnieniami do wykonywania i odbioru instalacji elektrycznych. Prawo zabrania prowadzenia takich prac osobom bez uprawnie┼ä. Jedynie profesjonalista, dysponuj─ůcy odpowiedni─ů wiedz─ů, b─Öd─ůc─ů efektem wielu szkole┼ä i do┼Ťwiadczenia zawodowego, jest w stanie przeprowadzi─ç modernizacj─Ö instalacji elektrycznej sprawnie, gwarantuj─ůc bezpiecze┼ästwo w trakcie prowadzenia prac i bezawaryjne dzia┼éanie w drodze p├│┼║niejszej eksploatacji.

Zatrudnienie instalatora elektryka z odpowiednimi uprawnieniami jest r├│wnie┼╝ istotne w momencie oddawania instalacji do u┼╝ytku, poniewa┼╝ do odbioru instalacji i ponownego zaplombowania licznika przez miejscowy zak┼éad energetyczny, wymagane s─ů odpowiednio sporz─ůdzone i podpisane przez certyfikowanego fachowca dokumenty.

Normy prawne obowi─ůzuj─ůce przy modernizacji instalacji elektrycznych

Polskie prawo nie narzuca na w┼éa┼Ťcicieli obowi─ůzku modernizacji instalacji elektrycznej ale nakazuje utrzymywanie infrastruktury w dobrym stanie technicznym. Wed┼éug specjalist├│w ka┼╝dy budynek, kt├│ry ma ponad 20 lat powinien podlega─ç modernizacji instalacji elektrycznej poniewa┼╝ przez ostatnie dwie dekady nast─ůpi┼éa zmiana przepis├│w i standardy ich wykonywania. Nale┼╝y r├│wnie┼╝ mie─ç ┼Ťwiadomo┼Ť─ç, ┼╝e 20 lat temu stosowano m.in. przewody aluminiowe, a aluminium to metal ulegaj─ůcy utlenianiu. Istotny jest r├│wnie┼╝ wzrost zapotrzebowania na energi─Ö elektryczn─ů. Przeci─Ötna polska rodzina zu┼╝ywa obecnie 4 x wi─Öcej pr─ůdu ni┼╝ 20 lat temu.

Wa┼╝n─ů zmian─ů, o kt├│rej nie wolno zapomina─ç jest przej┼Ťcie z systemu dw├│ch do systemu trzech przewod├│w co wi─ů┼╝e si─Ö te┼╝ ze zmian─ů standard├│w dotycz─ůcych planowania sieci obwod├│w i rozdzielnic. Obecnie przewody elektryczne mog─ů by─ç wykonane wy┼é─ůcznie z miedzi, a rozdzielnica musi by─ç wyposa┼╝ona w modu┼éy ochronne.

kable

Modernizacja instalacji elektrycznych ÔÇô od czego zacz─ů─ç?

Przede wszystkim musimy odpowiednio zaplanowa─ç modernizacj─Ö instalacji elektrycznej. Na pocz─ůtku nale┼╝y przeanalizowa─ç aktualne potrzeby w zakresie wielko┼Ťci poboru energii oraz funkcjonalno┼Ťci instalacji. Nast─Öpnie nale┼╝y rozwa┼╝y─ç czy potrzeby te b─Öd─ů ros┼éy (planowane powi─Ökszenie rodziny, rozbudowa domu, zakup nowych energoch┼éonnych urz─ůdze┼ä). W praktyce powinni┼Ťmy rozpisa─ç:

  • ┬á┬á┬á ilo┼Ť─ç gniazdek w ka┼╝dym pomieszczeniu oraz ich rodzaj (gniazdka zwyk┼ée czy hermetyczne),
  • ┬á┬á┬á preferowan─ů wysoko┼Ť─ç na jakiej powinny zosta─ç zamontowane gniazdka w ka┼╝dym pomieszczeniu,
  • ┬á┬á┬á ┼é─ůczne zapotrzebowanie na energi─Ö elektryczn─ů przez wszystkie urz─ůdzenia,
  • ┬á┬á┬á umiejscowienie i spos├│b przy┼é─ůcza ┼║r├│de┼é ┼Ťwiat┼éa w ka┼╝dym pomieszczeniu (kinkiety, lampy, ┼╝yrandole etc.),
  • ┬á┬á┬á wyszczeg├│lnienie inteligentnych system├│w do sterowania np. ┼Ťwiat┼éem, bram─ů gara┼╝ow─ů, czy te┼╝ roletami,
  • ┬á┬á┬á spos├│b w┼é─ůczania i wy┼é─ůczania ┼Ťwiat┼éa w poszczeg├│lnych pomieszczeniach oraz umiejscowienie i rodzaj w┼é─ůcznik├│w.

Je┼Ťli instalator otrzyma wszystkie wy┼╝ej wymienione informacje, b─Ödzie m├│g┼é na ich podstawie przeprowadzi─ç modernizacj─Ö instalacji elektrycznej oraz dobra─ç odpowiedni─ů rozdzielnic─Ö.

Podstawowe wymagane uprawnienia do modernizacji instalacji elektrycznych

Ka┼╝dy odpowiedzialny instalator powinien posiada─ç dokumenty potwierdzaj─ůce uprawnienia do wykonywania instalacji elektrycznych do minimum 1 kV, a tak┼╝e potwierdzaj─ůcych uprawnienia do wykonywania pomiar├│w odbiorczych instalacji elektrycznych i uprawnienia do sk┼éadania dokument├│w w zak┼éadzie energetycznym po┼Ťwiadczaj─ůce przeprowadzenie prac zgodnie z normami.

Kolejno┼Ť─ç prac

Przede wszystkim nale┼╝y dok┼éadnie oceni─ç stan bie┼╝─ůcej instalacji oraz zaplanowa─ç prace modernizacyjne. Tam gdzie nie planujemy wymiany ca┼éo┼Ťci instalacji elektrycznej nale┼╝y przeprowadzi─ç napraw─Ö uszkodzonych fragment├│w instalacji.

Kolejnym etapem jest zaplanowanie przebiegu nowych obwod├│w i zaznaczenie miejsc, w kt├│rych chcemy dokona─ç wymiany instalacji.

Nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e wed┼éug obecnych standard├│w urz─ůdzenia o du┼╝ym zapotrzebowaniu na energi─Ö powinny by─ç pod┼é─ůczone do oddzielnych obwod├│w.

Ostatnim etapem modernizacji instalacji elektrycznej jest monta┼╝ gniazdek, szaf, bezpiecznik├│w oraz, na ┼╝yczenie inwestora lamp, opraw o┼Ťwietleniowych i w┼é─ůcznik├│w. Rodzaj zabezpieczenia na konkretnych elementach instalacji, wielko┼Ť─ç bezpiecznik├│w automatycznych, wy┼é─ůcznik r├│┼╝nicowo-pr─ůdowy minimalizuj─ůcy skutki pora┼╝enia pr─ůdem itp. elementy dobiera elektryk wykonuj─ůcy instalacj─Ö.

Niezmierne istotne jest by inwestor zrozumia┼é, ┼╝e oszcz─Ödzanie na materia┼éach s┼éu┼╝─ůcych do wykonania instalacji elektrycznej zamiast oszcz─Ödno┼Ťci przyniesie mu straty spowodowane wadliwo┼Ťci─ů instalacji w przysz┼éo┼Ťci oraz brakiem dostatecznego bezpiecze┼ästwa u┼╝ytkowania.

Instalacj─Ö elektryczn─ů zawsze projektujemy z zak┼éadk─ů na powstaj─ůce w trakcie eksploatacji nowe potrzeby t.j. kolejne urz─ůdzenia, po to by konieczno┼Ť─ç modernizacji instalacji nie wyst─Öpowa┼éa cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ co 20 lat. Lepiej wi─Öc zastosowa─ç przewody o grubszej ┼Ťrednicy, ni┼╝ wymagane wed┼éug obecnie obowi─ůzuj─ůcych norm, poniewa┼╝ zagwarantuje to wysok─ů jako┼Ť─ç u┼╝ytkowania przez kolejne lata. Nie warto r├│wnie┼╝ oszcz─Ödza─ç na rozdzielnicy, bo jest ona kluczowym elementem ca┼éego systemu zasilania domu, od kt├│rego zale┼╝y jako┼Ť─ç ca┼éej instalacji.

rozdzielnica

Nowa rozdzielnica

W rozdzielnicy, inaczej zwanej szafk─ů rozdzielcz─ů, zbiegaj─ů si─Ö obwody elektryczne z ca┼éej domowej i ogrodowej instalacji elektrycznej. Jej wielko┼Ť─ç uzale┼╝niona jest od wielko┼Ťci ca┼éej instalacji elektrycznej i mocy jakiej musi do niej dostarcza─ç. Najlepiej instalowa─ç j─ů w pobli┼╝u drzwi wyj┼Ťciowych tak by w przypadku po┼╝aru lub innego zagro┼╝enia mo┼╝na by┼éo z ┼éatwo┼Ťci─ů wy┼é─ůczy─ç pr─ůd w ca┼éym obiekcie.

Rozdzielnica sk┼éada si─Ö z aparatury steruj─ůcej i zabezpieczaj─ůcej instalacj─Ö elektryczn─ů, a tak┼╝e szeregu bezpiecznik├│w chroni─ůcych przed przepi─Öciami, przeci─ů┼╝eniem czy pora┼╝eniem pr─ůdem. Znajduj─ů si─Ö w niej wy┼é─ůczniki nadmiaropr─ůdowe i r├│┼╝nicopr─ůdowe, zabezpieczaj─ůce poszczeg├│lne obwody oraz ca┼é─ů instalacj─Ö. Obecnie, zgodnie z aktualnymi normami rozdzielnice zawieraj─ů urz─ůdzenia modu┼éowe montowane na znormalizowanej szynie instalacyjnej. Wszystkie wy┼é─ůczniki maj─ů taki sam wymiar podstawowy – 17,5 mm – lub jego wielokrotno┼Ť─ç. Pojemno┼Ť─ç rozdzielnicy zale┼╝y od liczby modu┼é├│w, jakie mo┼╝na w niej zmie┼Ťci─ç, co z kolei pozwala ┼éatwo obliczy─ç, ile i jakiej mocy urz─ůdzenia b─Ödzie w stanie obs┼éu┼╝y─ç. Podobnie jak inne elementy instalacji elektrycznej, pojemno┼Ť─ç rozdzielnicy warto dobiera─ç „z zapasem” pozwalaj─ůcym w przysz┼éo┼Ťci pod┼é─ůcza─ç kolejne urz─ůdzenia. Wymiana rozdzielnicy cz─Östo wi─ů┼╝e si─Ö z konieczno┼Ťci─ů zdemontowania licznika energii elektrycznej. Elektryk wykonuj─ůcy modernizacj─Ö ma obowi─ůzek powiadomi─ç o takiej potrzebie miejscowy zak┼éad energetyczny, podaj─ůc okres na jaki licznik zostanie od┼é─ůczony. Po jego ponownym zamontowaniu powinien zg┼éosi─ç konieczno┼Ť─ç zaplombowania urz─ůdzenia.